Hava Durumu
ÖZBEKİSTAN’IN GİZEMLİ YERLERİNDEN:DEMİR KAPI (SOGDİANA)

Birkaç bin yıldır, gizemli Surkhandarya fatihlerin, gezginlerin ve araştırmacıların dikkatini çekiyor. Özbekistan'ın en güney bölgesi, antik anıtları, doğal güzellikleri ve kültürel mirası ile büyülüyor. Belki de tüm Orta Asya'nın en gizemli yerlerinden biri, Derbent köyü sınırları içinde Boysun bölgesinde bulunan meşhur dağ geçidi Demir Kapı'dır.

Antik çağda ve Orta Çağ'da, geçit, çok sayıda ticaret karavanı ve birliği tarafından takip edildiğinden, önemli bir stratejik yer işgal etti. Buhara, Semerkant ve Chach'tan (Shash) Baktriya ve Hindistan'a ve Hindistan ve Baktriya'dan Orta Asya'nın merkezi şehirlerine geri dönmenin en kısa yoluydu. Demir Kapı, Çin, Orta Asya ve Arap tarihçilerin ve coğrafyacıların yazılı kaynaklarında defalarca bahsedilmiştir.630 yılında, gezgin Xuanzang, notlarında, geçidi demirle kaplı ve iki kanatlı kapılarla kilitlenmiş bir savunma geçidi olarak tanımladı. Ünlü Arap coğrafyacısı Al-Yakoubi, Sughd'daki 9. yüzyıl kentinden bahsediyor ve bu pasajdan da söz ediyor. Bir başka Çin tarihçesi, adını renklerinden ve demirlerinden alan bir şehir, bir tapınak ve Demir Kapı'dan bahsediyor. Arap yazar ve tarihçi İbn-Arabşah, kapıyı "Kagalgar" olarak adlandırdı, özellikle Emir Timur'un Emir Hüseyin ile bu topraklardaki savaşını biraz ayrıntıyla anlatıyor. Alisher Navoi ve Babur, iki şiirinde "Babur adı" adlı eserlerinde Sogdiana'nın kapılarından bahsetmişlerdir.

İspanyol diplomat ve gezgin Rui Gonzalez de Clavijo kapıdan geçti. Amir Timur'la randevu için Maverannahr'ı takiben, "Semerkant'a Timur'un sarayına bir gezi günlüğü" nde (1403-1406) kapıdan geçen yolculuğunun ayrıntılı bir tanımını verdi:
“Ertesi gün, Pazartesi, yüksek bir dağın eteğinde dinlendik, tepesinde ustaca tuğladan yapılmış, birçok desen çok renkli çinilerden oluşan güzel bir haç şeklinde bina vardı. Bu dağ çok yüksek, ancak insan eliyle yapılmış gibi görünen bir yarık boyunca onu geçebileceğiniz bir geçidi var: her iki tarafta yüksek dağlar yükseliyor ve düz ve çok derin. Bu pasajın ortasında bir köy var ve üzerinde yüksek bir dağ yığılıyor. Dağlardaki bu geçide Demir Kapı deniyor ve bütün bu bölgede bundan başka geçit yok. Samarkand krallığını Hindistan Minor tarafından koruyor. Ve Semerkant topraklarına girmenin, içinden geçmekten başka yolu yoktur; ayrıca Semerkant İmparatorluğu sakinleri, aksi takdirde Hindistan topraklarına giremezler, Bu geçitten geçer geçmez. Bu Demir Kapı, Senor Tamurbek'e aittir. Ve ona her yıl çok fazla gelir sağlıyorlar. "

Ayrıca Rui Gonzalez de Clavijo, Derbent köyüne yakın bir yerde bulunan başka bir Demir Kapı'dan bahsetmiştir. Daha sonra, akademisyen Eduard Rtveladze, Demir Kapıların hem doğal hem de yapay yapılardan oluşan bir dizi savunma yapısının genel adı olduğu sonucuna vardı ve Buzgalakhan geçidi ile mevcut Derbent köyü arasındaki bölgeyi işgal ettiler.
Tarihçiler, jeologlar ve yazarlar geçidin incelemesine katıldı: Nikolai Maev, Ivan Mushketov, Olga Poslavskaya, Dmitry Logofet, Mikhail Masson. Arkeologlar kazılar yaptılar ve antik yerleşimler, ortaçağ kervansaraylarının temeli, Kuşan krallığının savunma duvarı gibi anıtları keşfettiler.

Tarihçi Eduard Rtveladze tarafından yapılan en ilginç sonuçlardan biri, Roksana'nın babası Büyük İskender'in karısı Oxyartes'in bu topraklarındaki sığınma yeri hakkındaki sonuçtur. Sogdiana'da Makedonlar tarafından zaptedilemez doğal kalelerin ele geçirilmesi sırasında "Soğd kayası" nda saklandı. Ayrıca İskender'in düğününü Baktriya prensesi Roxana ile birlikte oynadığı Derbent'te olduğu kanısında. Komutanın bir bayram sırasında yuvarlak dans ederken aşık olduğu güzel ve çiçek açan bir kız olarak tanımlandı.


KAYNAK: https://uzbekistan.travel/

  
20 kez okundu

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın
Saat
Takvim
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar7.52927.5593
Euro8.92328.9590