Hava Durumu
Anlık
Yarın
23° 31° 18°
ÖZBEKİSTAN’DAN TÜRK İŞ ADAMLARINA SON ÇAĞRI MI?-Süleyman MERDANOĞLU *

029 Nisan 2018 tarihinde Cumhurbaşkanımız Sayın Erdoğan’ın Özbekistan’ı ziyaret etmeleriyle dostane ilişkilerin ivme kazanmaya başladı. 

13-31 Temmuz 2018 tarihleri arasın da yaptığım Özbekistan gezimi sizlerle daha sonra paylaşmadan önce; 31 Temmuz da İstanbul’a geldiğim günlerde, Özbekistan’ın Başkenti Taşkent  Valisi Artık Hocayev İstanbul’a gelerek önemli mesajlar verdi. Dünya ticaret pazarında, Sayın Valinin Türk işadamlarına çağrısı dikkate alınmalıdır.

Sayın Vali Cihangir Artık Hocayev, Türkiye Türkçesiyle seslenerek; "Ben Türk iş adamlarına söylüyorum Özbekistan'a girmeniz lazım, yoksa Koreliler giriyor. Benim Türklere her zaman kapım açık". Türkler ile her türlü iş alanında beraber çalışmaya hazırız. Bundan sonra iş ilişkilerimizi daha çok büyütmek istiyoruz”  Şeklinde ifadeler kullandı.

Neden Özbekistan ?                                                                            Özbekistan bir endüstri ve tarım ülkesidir. Özbekistan ekonomi potansiyeli bakımından BDT ülkeleri içinde ön sıralardan yer alır.

Özbekistan Orta Asya'daki coğrafi konumu ile, tedbirli ve kararlı iktisadi yapısı, zengin yeraltı kaynakları, tarım potansiyeli, ucuz işgücü, elektrik, petrol ve gaz gibi imkanlarıyla yatırım yapmaya çok müsait ülkelerden biridir.

Özbekistan'ın enerji ve doğal zenginlik kaynakları doğal gaz, petrol, kömürdür

Özbekistan altın üretiminde BDT ülkeleri arasında Rusya dan sonra 2.nci sıradan yer alırken, dünyada 7.nci dir.

Özbekistan'ın uluslararası ekonomik ilişkileri gelişmiş, dünya iş çevrelerinde Özbekistan'ın prestiji giderek artmıştır.

Devlet ekonomi politikasında yeni reformlar yapılması, özelleştirmen  önemli ölçüde gerçekleşmesi, yerli ve yabancı işadamlarını teşvik edici düzenlemeler, Bağımsızlığının ilanını takiben Özbekistan’ı cazip bir pazar haline getirmiştir.

Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev tarafından imzalanan "Ülkede yatırım ortamının iyileştirilmesine yönelik tedbirler" kararına göre, en az 200 bin dolar miktarında yatırım yapacak veya işletmelerin hisselerini satın alacak olan yabancılara 3 yıllık Özbekistan vizesi süresini sınırsız uzatma hakkı tanınmış, Özbekistan hükümeti, ülkede yatırım yapacak veya işletmelerin hisselerini satın alacak yabancılara bazı yatırım yapma ve vize kolaylığı getirmiştir.

Ülkede yatırım ve iş ortamının iyileştirilmesine yönelik son dönemde bazı kararlar aldı. Özbekistan hükümeti, ülkede yatırımı teşvik etmek için yeni bir adım atarak yatırımcıların, devlet kurumlarının yanlış kararlarından kaynaklanan zararlarının karşılanması kararı aldı. Yabancı yatırımcılara, aralarında gümrük ve vergi imtiyazlarının da bulunduğu çeşitli kolaylıklar sağlanırken,  Özbekistan, yanlış karardan doğan zararı yatırımcıya geri ödeyecek .                                                                                                                 
Yeni uygulama ile ayrıca, sebep olduğu zarardan dolayı devletin yatırımcıya ödeyeceği miktar, daha sonra, söz konusu yanlış kararın alınmasından sorumlu yetkiliden tahsis edilecek.

Yabancı yatırımcı iştirakiyle kurulacak işletmelerdeki yabancıların payının en az %30 olma zorunluluğu da % 15'e indirilirken, yabancı sermayeli işletmelerde yabancı özel şahısların iştirakini kısıtlayan ve sadece yabancı tüzel şahısların yer alabileceği talebi de iptal edildi. Kararla, ayrıca yabancı sermayeli statüde kurulacak işletmelerin tüzük sermayesinin en az 76 bin dolar olma zorunluluğu da 50 bin dolara düşürüldü.

Ülkenin öncelikli sektörlerine büyük miktarda yatırım yapacak yabancılara da "fahri vatandaşlık" verme uygulamasını başlatılması konusunda İçişleri Bakanlığının teklifte bulunması önerildi.

Son dönemde ülkede iş ve yatırım ortamının iyileştirilmesine yönelik önemli adımların atıldığı Özbekistan'da resmi istatistiklere göre, Ocak-Haziran aylarında 963 yabancı yatırımlı işletme kuruldu

Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, 2018-2019 yatırım ve altyapı projelerinin uygulanmasını hızlandırmak için ek tedbirlerin alınmasına ilişkin kararı imzaladı.
Enerji üretim sektörünü çeşitlendirmeyi hedefleyen Özbekistan hükümeti, nükleer santral inşa etme kararının ardından, rüzgar santrali inşa etmek için de harekete geçti. Özbekistan'daki ilk rüzgar enerjisi santralini Siemens inşa edecek.

Alman Siemens şirketinin ülkenin Zarafşan bölgesindeki 100 megavat kapasiteli rüzgar santralini inşa etmesine onay verildi.
Proje tutarı 100 milyon dolar olan santralin inşaatının 2022'ye kadar tamamlanması planlanıyor. Projenin Özbekistan'daki ilk rüzgar enerjisi santrali olması nedeniyle, ülkedeki yenilenebilir enerji sektöründe yapılacak çok sayıdaki proje için bir başlangıç olması bekleniyor.
Özbekistan hükümeti daha önce Rusya'nın Rosatom şirketi ile ülkede ilk nükleer santralinin inşaatına ilişkin anlaşma imzalamıştı.
Ülke genelinde 50'ye yakın termik ve hidroelektrik santral bulunuyor. Bu santrallerde yıllık yaklaşık 52 milyar kilovatsaat elektrik üretiliyor.

Enerji üretimini çeşitlendirmek isteyen Özbekistan'da hükümet, nükleer ve rüzgar santralleri inşa etme kararının ardından şimdi de güneş enerjisi santrali inşa etmek üzere çalışmalara başladı.
Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev tarafından imzalanan karara göre, Cayman Adaları'ndan Sky Power Global şirketi, Özbekistan'ın ilk güneş enerjisi santralini inşa edecek.
Proje tutarı 130 milyon dolar olan güneş enerjisi santralinin 2021 yılına kadar tamamlanması öngörülürken, 100 megavat kapasiteli santralin ülkenin Semerkant kentinde inşa edilmesi planlanıyor.
Sky Power Global'in, söz konusu projeyi hayata geçirmesinin ardından ülkenin çeşitli bölgelerinde de 200, 300 ve 400 megavat kapasiteli 3 güneş enerjisi santralini daha inşa etmesi öngörülüyor.

Özbekistan Ne İstiyor ?

Geçtiğimiz ay (Temmuz) içinde çeşitli sektörlerde faaliyet gösteren Özbek iş adamları, Ankara Ticaret Odası(ATO) üyeleriyle iş birliği fırsatlarını görüştü.
Odadan yapılan açıklamaya göre, ATO ve Özbekistan Büyükelçiliği iş birliğiyle "Özbekistan Cumhuriyeti Sirderya Vilayetinde Yatırım, Ticaret ve Turizm Olanakları Forumu" düzenlendi.
ATO'da gerçekleştirilen toplantıda, tarım, soğutma tesisleri, gıda, tekstil, konfeksiyon, deri, beyaz eşya, kağıt ve mobilya sektöründe faaliyet gösteren Özbek iş adamları, oda üyeleriyle bir araya geldi.

Özbekistan Dış Ticaret Bakanlığı, 2018'in ilk yarısında Özbekistan ve Türkiye arasındaki ticaret hacminin yüzde 32,4 arttığını açıkladı.

Özbekistan Dış Ticaret Bakanlığı, 2018'in ilk yarısında Özbekistan ve Türkiye arasındaki ticaret hacminin % 32,4 arttığını açıkladı. Özbekistan Dış Ticaret Bakanlığı tarafından, 2018'in ilk yarısına ilişkin Özbekistan'ın dış ülkelerle ikili ticaret verileri açıklandı. Buna göre, yılın ilk 6 ayında toplam dış ticaret hacmi geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre %48,8 artışla 17,7 milyar dolara çıktı. Özbekistan ve Türkiye arasındaki ticaret hacmi, 2018 yılının ilk 6 ayında, % 32,4 oranında artarak 940 milyon dolara ulaştı. Böylelikle Türkiye, Özbekistan'ın dış ticaret hacminde dördüncü sıraya yükseldi. Türkiye'nin Özbekistan'ın toplam dış ticareti hacmindeki payı % 5,3 oldu. Özbekistan'ın Türkiye'ye ihracatı 2018'in ilk yarısında 444,6 milyon dolar oldu. Türkiye'den yapılan ithalat rakamları ise 495,4 milyon dolara ulaştı. 

Söz konusu dönemde Özbekistan ile 2 milyar 836 milyon dolarlık ticaret yapan Rusya, ülkenin en büyük ticaret ortağı konumunu sürdürmeye devam ediyor. Ülkenin ikinci en büyük ticari ortağı olan Çin ile Özbekistan arasındaki dış ticaret hacmi yılın ilk yarısında 2 milyar 811 milyon dolar olarak gerçekleşti. Özbekistan'ın en büyük ticaret partnerleri sıralamasında Çin'i, 1 milyar 436 milyon dolarla Kazakistan izledi. Güney Kore, 762 milyon dolarlık ikili ticaret rakamıyla beşinci sırada yer aldı.
______________________________________________

*Süleyman  MERDANOĞLU (merdanogluslm@gmail.com)             Özbekistan Uluslararası Altın Miras Vakfı Ankara Bölümü Başkanı

 
Paylaş |                      Yorum Yaz - Arşiv     
137 kez okundu

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın
Saat
Takvim
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar5.99026.0142
Euro6.82196.8493