Hava Durumu
Anlık
Yarın
31° 34° 16°
ATATÜRK’ÜN ANKARA'YA GELİŞİNİN 98.YILDÖNÜMÜ-Süleyman MERDANOĞLU*

Ankara’nın Kurtuluş Savaşımızda ayrı bir yeri ve önemi vardır.

Sivas Kongresi'nden sonra kurulan Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Heyet-i Temsiliye'si 3 Ekim 1919'da Ankara'ya gitmek kararını vermişse de bazı olaylar bu hareketi geciktirmişti. Ancak, 18 Aralık 1919'da Sivas'tan yola çıkılabildi.

Heyet-i Temsiliye Reisi Mustafa kemal (Atatürk), yanında arkadaşları olduğu halde, 19 Aralık 1919 gecesi Kayseri'ye, 14 Aralık'ta Kırşehir'e gelmişler, yol üzerindeki köy ve kasabalar halkı ile görüştükten sonra, Ankara'ya ulaşmışlardı.

Temsil heyeti aynı gece Ankara'dan şu bildiriyi yayınlamış, bildiri telgrafla bütün illere duyurulmuştu:
"Ankara, 27.12.1919 - Sivas'tan Kayseri yolu ile hareket eden Heyet-i Temsiliye, bütün yol boyunca ve Ankara'da büyük milletimizin sıcak, samimi ve vatansever gösterileri arasında, buraya vasıl oldu. Milletimizin gösterdiği birlik eseri ve azim, memleketimizin istikbalini temin hakkındaki kanaatleri sarsılmaz bir surette kuvvetlendirecek mahiyettedir. Şimdilik Heyet-i Temsiliye'nin merkezi Ankara'dadır.”

Atatürk, 27 Aralık 1919 Cumartesi günü saat 14. 00'de ilk olarak Ankara'ya geldiğinde; coşkun gösterilerle karşılandıktan sonra, saat 15. 00'da Valilik makamını ziyaret etmişlerdi. Ankara Vali Vekili Defterdar Yahya Galip bey, Mustafa Kemal'e Ankara halkının saygı ve bağlılıklarını, milli mücadelede sonuna kadar kendileriyle birlikte çalışacaklarını ifade eden kısa ve özlü bir konuşma yaptıktan sonra "Hoş geldiniz !" demiş, daha sonra memur ve halktan ileri gelenler, Atatürk'ü ziyaretle "arz-ı tazminat" eylemişlerdi.

Atatürk, Ziraat Mektebi'ndeki karargahına yerleştikten sonra da, sık sık Valilik makamına uğramışlar, burada çalışmış, toplantılar yapmışlardı. Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti teşekkül ettikten sonra da ilk icra vekilleri heyetine yine bu odada Başkanlık etmişlerdir. 

Atatürk'ün ölümünden sonra, Valilik makamına Atatürk'ün bir büstü ile mermer bir plaka konmuş, plakanın üzerine şu cümleler yazılmıştır. 
"ATATÜRK, Kurtuluş Savaşının başlangıcında Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyetinin Heyet-i Temsiye Reisi olarak 27. 12. 1919 Cumartesi günü saat 15. 30 da Ankara'yı şereflendirdi. Burayı kendilerine çalışma odası seçen Büyük Önder, Türkiye Büyük Millet Meclisi İcra Vekilleri Heyetine bu odada riyaset buyurdular. 1919-1920" 
Atatürk'ün Çalışma odası, bu gün de Ankara Valiliği makamı odası olarak kullanılmaktadır.

Atatürk'ün Ankara'ya gelişinin yıldönümü olan 27 Aralık,  geleneksel  olarak çeşitli etkinliklerle kutlanır. Aşağıda adlarını verdiğim, Ankara’da Atatürk Müzeleri ziyaret edilir.Türkiye Cumhuriyeti'nin kurucusu ve büyüklüğü her geçen gün biraz daha idrak edilen Ulu önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk gönüllerde yaşatılır.

Çankaya Atatürk Köşkleri

1-Eski Köşk-Atatürk Müzesi:Atatürk, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Heyet-i Temsiliye Reisi olarak 27 Aralık 1919 da Ankara'ya geldikten sonra arkadaşları ile bir süre, Ziraat Mektebi'nde oturmuş, bir ara Ankara Garındaki konuta yerleşmişler, daha sonra da Çankaya'ya gelmişlerdi. Çankaya Ankara'ya hakim bir tepenin yamaçlarında, O'nun çalışmaları için çok elverişli sakin bir yerdi.

2-Yeni Köşk (Cumhurbaşkanlığı köşkü): Zamanla eski Köşk, bir devlet başkanı için yeter sayılmamış, 1932 yılında Atatürk'ün emirleriyle, bugün Cumhurbaşkanlığı Köşkü olarak kullanılan Yeni Köşk yaptırılmıştır.

3-Camlı Köşk : Çankaya bahçesinde, 1935 yılında Atatürk'ün emriyle, kız kardeşi Makbule Atadan için yaptırılan bir de Camlı Köşk vardır. İç içe salonları, yemek ve yatak odaları bulunan bu köşk, misafir köşkü olarak kullanılmaktadır. Kullanılan Yeni Köşk yaptırılmıştır.

Alagöz Atatürk Karargahı :Alagöz Atatürk karargahı, Ankara-Polatlı ilçesine bağlı Alagöz Köyündedir. Kurtuluş Savaşı günlerinde düşmanın Polatlı yakınlarına kadar ilerlemesi üzerine Batı Cephesi Komutanlığı Alagöz Köyünü "Cephe Karargahı" olarak seçmiş, köy halkından Türkoğlu Ali Ağa'ya ait büyük konağa yerleşmişti.

Ankara Kurtuluş Savaşı Müzesi: Kurtuluş Savaşı Müzesi, Ankara -Ulus Meydanındaki ilk Türkiye Büyük Millet Meclisi binasında 1961 yılında ziyarete açılmıştır. Bina ilkin 1915 yılında İttihat ve Terakki Cemiyeti Kulübü olarak yapımına başlanmış, 1920 yılında tamamlanmıştır. 120 üye ile Ankara'da toplanan ilk Türkiye Büyük Millet Meclisi, 23 Nisan 1920 günü ve bu binada açılmıştır.

Ankara Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü Müzesi:Türk devrimleri ve Türkiye Cumhuriyeti rejiminin dayandığı esaslar hakkında her türlü araştırmalarda bulunmak, bu konularla ilgili belgeleri ve yayınları toplamak, bunlarla kütüphaneler, müzeler açmak, arşivler kurmak, Türk devrimlerini memleket içinde ve dışında tanımak, dersler, konferanslar vermek, yayınlar yapmak üzere, 15 Nisan 1942 tarih ve 4204 sayılı özel bir kanunla, Ankara Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesine bağlı olarak (Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü) kurulmuştur.

Ankara Askeri Tarih Müzesi:Türk devrimleri ve Türkiye Cumhuriyeti rejiminin dayandığı esaslar hakkında her türlü araştırmalarda bulunmak, bu konularla ilgili belgeleri ve yayınları toplamak, bunlarla kütüphaneler, müzeler açmak, arşivler kurmak, Türk devrimlerini memleket içinde ve dışında tanımak, dersler, konferanslar vermek, yayınlar yapmak üzere, 15 Nisan 1942 tarih ve 4204 sayılı özel bir kanunla, Ankara Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesine bağlı olarak (Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü) kurulmuştur.

Ankara Cumhuriyet Müzesi: Ankara - Cumhuriyet Müzesi, Ulus'ta Cumhuriyet döneminin ilk Büyük Millet Meclisi binasında 30 Ekim 1981 günü törenle ziyarete açılmıştır Ankara-Ulus Meydanında şimdi Kurtuluş Savaşı Müzesi olan ilk Büyük Millet Meclisi ihtiyaca yeter olmadığı için, 1923 yılında yeni bir Meclis binasını yapımına başlanmıştır. Mimar Vedat (Tek)in eseri olan Büyük Millet Meclisi kısa sürede tamamlanarak 17 Ekim 1925 tarihinde hizmete girmiştir.. 

Ankara Etnoğrafya Müzesinde Geçici Kabir Yeri : Atatürk'ün 10 Kasım 1938'de ölümünden sonra, katafalkı büyük bir törenle 19 Kasım 1938 günü Dolmabahçe'den alınarak, önce Yavuz zırhlısına, sonra da Haydarpaşa'dan trene nakledilmişti. Tabut, buradan Büyük Millet Meclisi önündeki katafalkla taşınmış, 21 Kasım 1938 de Ankara Etnografya Müzesi büyük salonundaki geçici kabir konmuştu.

Ankara TBMM'de Atatürk ve Meclis Müzesi :Ankara'da Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kurulan (Atatürk ve Meclis Müzesi), Parlâmentonun doğu yönünün birici katındaki bir salonda 1968 yılında açılmıştır. Bu bölümde ayrıca Meclis Kitaplığı vardır.

Çubuk Atatürk Köşkü: Atatürk başkent Ankara'nın 7 km batısındaki çorak topraklarda örnek bir çiftlik kurmayı düşünmüştür. Türk çitçisine toprak ve tabiat şartları uygun olmasa dahi bilgiyle, kararlılıkla çalışıldığı takdirde başarı sağlanabileceğini göstermek istiyordu. Atatürk 5 Mayıs 1925'teb kurduğu Orman Çiftliğinde çiftliğin her türlü faaliyetiyle uğraşmış bütün masraflarını kendi ödemiş. Yaptırdığı köşklerde günlerce haftalarca kaldığı olmuştur. Bu köşkler şunlardır;

1.Marmara Köşkü, 2-Orman Çiftliği Atatürk Köşkü, 3.Çubuk Barajında Atatürk Köşkü.

Söğütözü Atatürk Dinlenme Evi :Atatürk'ün dinlenme evi Ankara Orman Çiftliğinin doğusunda Söğütözü koruluğundadır. 1926 yıllarında Atatürk orman Çiftliğini kurarken bir gün atla gezintiye çıkmış bu yeri beğenerek zaman zaman gelip dinlenmek üzere, kendisi için bir kulübe yaptırılmasını istemiştir. İki gün içerisinde yaptırılan bu kulübeye sık sık uğramış, burada dinlenmiş, çevresine, eliyle söğüt ve çamlar dikmiştir.

Atatürk Orman Çiftliğinde Atatürk Evi :Atatürk'ün 100. Doğum Yıldönümü dolayısıyla, Selanik'teki Atatürk Evi'nin aynı plan ve ölçüler içersinde bir örneğinin Ankara'da Atatürk çiftliği sanırları içersinde yaptırılması düşünülmüş, ev Ankara Ticaret Odası'nın girişimi ile Çarmıklı Kardeşler tarafından yaptırılarak 1981 yılı 10 Kasım günü törenle ziyarete açılmıştır.

Atatürk ve Kurtuluş Savaşı Müzesi, Anıtkabir:Anıtkabir'de Atatürk'ün mozolesinin bulunduğu şeref salonunun altında bulunan 3 bin metrekarelik sütunlu alanda kurulan Atatürk ve Kurtuluş Savaşı Müzesi, özellikle farklı sergileme teknikleri ile Çanakkale, Sakarya, Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Muharebeleri'ni, Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarını ve Atatürk dönemini çarpıcı biçimde sunuyor.

     

 

KAYNAKLAR:

1-NUTUK- 3 cilt-1934-İstanbul

2-KURTULUŞ SAVAŞI GÜNLÜĞ-Zeki Sarıhan-4 cilt-Öğr.Dünyası-TTK.Ankara-1996

3-Tek Adam-Ş.S.Aydemir-3 cilt Remzi Kitabevi-İstanbul-1965

________________________________________________

* Süleyman MERDANOĞLU-(merdanogluslm@gmail.com)Özbekistan Uluslararası Altın Miras Vakfı Ankara Bölümü Başkanı

NOT: www.altinmiras.com  kaynak gösterilerek alıntı yapılabilir.

 

  
394 kez okundu

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yapmak için tıklayın
Saat
Takvim
Döviz Bilgileri
AlışSatış
Dolar5.68495.7077
Euro6.28036.3054